فعليت يقين و شكّ را بر آن افزوده‌اند و پرواضح است كه با وجود اركان سه‌گانهء معروف در استصحاب ديگر نيازى به اين موارد الحاقى نمىباشد ( دقت كنيد ) . اصل برائت از جمله اصول عمليّه اصل برائت يا اصالة البرائة است و آن در مواردى جريان دارد كه مكلّف نسبت به اصل تكليف ترديد داشته باشد ، چنان كه در تمام شبهات بدوى مسأله از اينقرار است . براى مثال مكلف تكليف خويش را در برابر استعمال دخانيات نمىداند و با تتبع و بررسى لازم به دليلى دست نيافته است بلكه نسبت به آن به طور كلى مأيوس گرديده است ، در نهايت ، حكم واقعى براى وى مردّد مىباشد ، از طرفى نمىتواند در برابر تكاليف الهى بىتفاوت بماند ، لذا همچنان متحيّر و سرگردان است ، ازاينرو براى رهانيدن خود از اين حالت به اصل برائت روى آورده و با اجراى آن وضعيّت خويش را در برابر مسألهء مورد نظر مشخص مىسازد . علماى اصول بر اثبات اصل برائت در مجارى معيّن به ادلّهء اربعه ( كتاب ، سنّت ، اجماع و عقل ) تمسك جسته‌اند . اصل برائت بر دو گونه است :